Η πρόκληση της χημικής ασυμμετρίας
Στη φύση, πολλά βιολογικά μόρια, όπως τα αμινοξέα, παρουσιάζουν χειρομορφία (chirality), δηλαδή υπάρχουν σε δύο μορφές που είναι είδωλα η μία της άλλης. Παρά το γεγονός ότι οι χημικές αντιδράσεις στο εργαστήριο τείνουν να παράγουν ρακεμικά μείγματα (ισόποσα μείγματα των δύο ειδώλων), η ζωή επιλέγει συστηματικά μόνο μία μορφή. Η κατανόηση του πώς προκύπτει αυτή η ομοχειρομορφία (homochirality) αποτελούσε ένα από τα πιο σύνθετα ζητήματα στη χημεία.
Η συμβολή των Kagan και Soai
Ο Henri B. Kagan έθεσε τις βάσεις το 1986, αναπτύσσοντας μεθόδους χειρισμού χημικών αντιδράσεων που επέτρεψαν την επίτευξη μεγαλύτερης περίσσειας ενός εναντιομερούς. Ο Kenso Soai προχώρησε το πεδίο ένα βήμα παραπέρα το 1995, περιγράφοντας μια αντίδραση που παρουσίαζε αυτοκατάλυση. Το 2003, ο Soai απέδειξε πειραματικά ότι είναι δυνατή η παραγωγή ενός και μόνο είδωλου, προσομοιώνοντας ουσιαστικά τον τρόπο με τον οποίο η ίδια η ζωή επιλέγει τη μοριακή της δομή.
Επιπτώσεις στη σύγχρονη φαρμακευτική
Η δυνατότητα ελέγχου της χειρομορφίας δεν είναι μόνο μια ακαδημαϊκή κατάκτηση, αλλά ένα εργαλείο αιχμής για τη βιομηχανία. Επειδή τα βιολογικά συστήματα αλληλεπιδρούν επιλεκτικά με συγκεκριμένα είδωλα μορίων, η ικανότητα των χημικών να παράγουν καθαρά εναντιομερή (enantiomers) μειώνει δραστικά τις παρενέργειες και αυξάνει την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων. Η εργασία των Kagan και Soai παρέχει πλέον το θεωρητικό και πρακτικό πλαίσιο για τον σχεδιασμό τέτοιων αντιδράσεων σε βιομηχανική κλίμακα.